زمان مطالعه: 4 دقیقه
سنگ کلیه چیست

سنگ کلیه (نفرولیتیازیس یا لیتیاز کلیوی) رسوب‌های سخت ایجاد شده توسط مواد معدنی و نمک‌ها است که در کلیه‌ی شما ایجاد می‌شود.درمان سنگ کلیه بسته به نوع سنگ و علت آن متغیر است.بیشتر سنگ‌های کلیه نیازمند درمان تهاجمی نیستند.

سنگ کلیه علت‌های متعددی دارد و می‌تواند هر بخشی از مجرای ادراری شما – از کلیه‌ها تا مثانه- را درگیر کند. غالباً سنگ‌ها وقتی تشکیل می‌شوند که ادرار غلیظ می‌شود و به مواد معدنی این امکان را می‌دهد که بلور تشکیل دهند و به هم بچسبند.

دفع سنگ کلیه

دفع سنگ‌های کلیه بسیار دردناک است، اما در صورت تشخیص به موقع، معمولاً سنگ‌ها منجر به آسیب دائمی نمی‌شوند. بسته به شرایط شما، ممکن است تنها لازم باشد که داروی ضد درد مصرف کنید و آب فراوان بنوشید تا سنگ کلیه را دفع کنید. در موارد دیگر – مثلاً اگر سنگ‌ها در مجرای ادراری گیر کند، با عفونت ادراری همراه باشد یا منجر به عوارض شود- ممکن است نیاز به جراحی باشد.

اگر شما در معرض خطر بالا برای ایجاد سنگ جدید باشید، پزشک ممکن است برای پیشگیری از عود سنگ کلیه  پیشگیری هایی را به شما توصیه کند.

برای مطالعه بیشتر راجع به این بیماری مطلب آشنایی با سنگ کلیه : علایم، علل ، تشخیص و درمان در مجله سلامتی محب بخوانید.

 

درمان سنگ کلیه
درمان سنگ کلیه
درمان سنگ کلیه

درمان سنگ کلیه بسته به نوع سنگ و علت آن متغیر است.

سنگ‌های کوچک با علائم حداقلی

بیشتر سنگ‌های کلیه نیازمند درمان تهاجمی نیستند. شما می‌توانید سنگ‌های کوچک را از طریق موارد زیر دفع کنید:

  • نوشیدن آب. نوشیدن ۲ تا ۳ لیتر آب در روز به شست و شوی دستگاه ادراری کمک می‌کند. مایعات فراوان-عمدتاً آب- بنوشید تا ادراری شفاف یا تقریباً شفاف داشته باشید، مگر اینکه پزشکتان به شما چیز دیگری بگوید.
  • مسکن درد. دفع یک سنگ کوچک ممکن است منجر به مقداری ناراحتی شود. برای تسکین درد خفیف، ممکن است پزشک برای شما مسکن‌هایی نظیر ایپوپروفن ، استامینوفن یا ناپروکسن سدیم تجویز کند.
  • درمان طبی. پزشک ممکن است به شما دارویی بدهد که به دفع سنگ کلیه کمک کند. این نوع از داروها، معروف به مسدودکننده آلفا، عضلات حالب را به شل می‌کند و به شما کمک می‌کند سنگ کلیه را سریع‌تر و با درد کمتر دفع کنید.
سنگ‌های بزرگ و آن‌هایی که علامت دار می‌شوند

سنگ‌های کلیه‌ای که با روش‌های بالا درمان نمی‌شوند – به علل بزرگی بیش از حد ، ایجاد خونریزی، آسیب کلیوی یا عفونت مداوم مجرای ادراری – ممکن است نیازمند درمان‌های گسترده‌تری باشند. این اقدامات جراحی شامل موارد زیر می‌شود:

  • استفاده از امواج صوتی برای شکستن سنگ‌ها. پزشک شما ممکن است در مورد برخی سنگ‌های کلیه خاص – بسته به اندازه و محل قرارگیری- اقدامی به نام سنگ شکنی برون اندامی (ESWL) را توصیه کند.

ESWL از امواج صوتی برای ایجاد لرزش‌های شدید (موج‌های شوکی) استفاده می‌کند که سنگ‌ها را به قطعات ریز تقسیم می‌کند که می‌تواند به ادرار دفع شود. این فرایند حدود ۴۵ تا ۶۰ دقیقه طول می‌کشد و ممکن است درد متوسطی ایجاد کند، در نتیجه شما می‌تواند تحت تسکین بخشی یا بیهوشی خفیف باشید تا احساس درد نکنید.

ESWL می‌تواند منجر به دیدن خون در ادرار، کبودی در پشت یا شکم، خونریزی در اطراف کلیه و سایر اندام‌های نزدیک و ناراحتی ناشی از عبور قطعات سنگ از مجرای ادراری شود.

  • جراحی برای برداشتن سنگ‌های بسیار بزرگ در کلیه. یک اقدام جراحی که به آن نفرولیتوتومی پوستی (PCNL) گفته می‌شود که درمان سنگ کلیه به کمک جراحی با استفاده از تلسکوپ‌های کوچک و ابزارهایی از طریق یک برش کوچک در پشت شما، برداشته می شود.

در طی جراحی، شما تحت بیهوشی عمومی خواهید بود و تا زمان بهبودی یک یا دو روز در بیمارستان بستری خواهید شد. پزشک شما ممکن است در صورت عدم موفقیت ESWL، این روش جراحی را پیشنهاد کند.

  • استفاده از دوربین کوچک برای خارج کردن سنگ. برای برداشتن سنگ‌های کوچک‌تر در حالب یا کلیه، پزشک یک ابزار نوری نازک (یورتروسکوپ) مجهز به دوربین را از طریق پیشابراه و مثانه وارد حالب شما می‌کند.

وقتی موقعیت سنگ مشخص می‌شود، سبد های بسیار کوچکی می‌توانند سنگ را به دام بیندازند یا از طریق امواج سنگ قطعه قطعه شود تا از طریق ادرار دفع شود. پزشک شما ممکن است یک لوله‌ی کوچک (استنت) در حالب شما قرار دهند تا ورم آن کاهش یابد و زودتر بهبود یابید. شما ممکن است در حین این اقدام جراحی نیازمند بیهوشی عمومی یا موضعی باشید.

جراحی غده ی پاراتیروئید
  • جراحی غده‌ی پاراتیروئید. برخی سنگ‌های کلسیم فسفاتی ناشی از فعالیت بیش از حد غدد پاراتیروئید هستند که در چهار گوشه‌ی غده‌ی تیروئید قرار دارند. وقتی این غده‌ها مقدار زیادی هورمون پاراتیروئیدی تولید می‌کنند (هیپرپاراتیروئیدیسیم، پرکاری غده‌ی پاراتیروئید)، سطح کلسیم شما می‌تواند بسیار بالا برود و در نتیجه‌ی آن سنگ کلیه تشکیل شود.

هیپرپاراتیرودیسم در برخی موارد وقتی رخ می‌دهد که یک تومور کوچک خوش خیم در یکی از غدد پاراتیروئید شما ایجاد شده باشد یا وضعیت دیگری که منجر به تولید بیش از حد هورمون پاراتیروئید شود. برداشتن رشد غده تشکیل سنگ کلیه را متوقف می‌کند. یا ممکن است پزشک شما درمان مشکلی را که منجر به تولید بیش از حد هورمون در غدد پاراتیروئید شده است، پیشنهاد کند.

 

مقالات مشابه